【台語世界/錄音】用台語文寫情詩—讀徐禎偵作品〈煙火煙花〉ê感想

文、錄音/蘇晏德(So͘, Iàn Tek) 2020-12-01 民報

〈煙火煙花〉

第一pha:

我phēng tī壁
看天頂ê七彩煙火
Póng póng póng
耳空內目睭底
規个人規个心
Tòe leh讚嘆

歡迎訂閱本報newsletter

第二pha:

你phēng tī壁
影目ê穿插
勾魂ê眼神
唌弄過路ê每一个人
耳空內目睭底
規个人規个心
Tòe leh銷魂

第三pha:

我ê伊 彼个心適 趣味
聲聲句句想beh自由
緣投ê查埔人
感謝你 煙花
彼一暝tī伊門跤口ê守護
予我看清伊風流放蕩ê本性
感謝你 煙花
予我注目 予我感嘆
予我做一个幸運者

透過廖輝煌老師tī電話中kah徐禎偵熟似,真歡喜有這个機緣,來參與徐禎禎ê情詩創作。這是我頭一擺用心斟酌欣賞情詩。作品百百首,一首詩beh引起讀者注目,除了起手勢另外著是題目ê選擇,〈煙火煙花〉極品中ê「情詩情絲」予人讚嘆,用心看這首詩予人痴迷、顛狂。

Tī第一pha,看–起來平凡,其實是teh舖排精彩ê後路,「phēng tī壁 看天頂ê七彩煙火」,表面輕鬆、其實心情沉重,充滿對現實ê無奈;透過煙火ê聲音kah光影,滿足人ê心,飽足人ê靈,m̄-koh煙火好看時間無久長,這就是人世間ê甘酸苦澀。

Tī第二pha,一開始用「你phēng tī壁」kah「第一pha ê我…」做對應,「影目ê穿插,勾魂ê眼神,唌弄(siâⁿ-lāng)…,銷魂…」,看著chiah-ê字眼真正顯目,有夠唌–人,十足痟魂。記錄煙花世界ê點點滴滴,訴盡男女情感ê真真假假,煙火m̄是煙花、煙花m̄是煙火,kā煙火kah煙花kap做伙,chiâⁿ做這首詩ê題目,這就是台語ê媠,也妝thāⁿ詩作題目特別ê所在。

Tī第三pha,看著人ê本性,m̄管是查埔人抑是查某人,攏犯仝款ê錯誤。女人心目中ê男人,心適、趣味、緣投,因為你佮意致使in風流、放蕩。男人心目中ê女人,又是啥款?作者用煙花來代表第三者,實在真鬥搭;佳哉女主角會當轉換心思、改變意念,是幸運抑是不幸攏tī咱ê一念之間;最後我嘛beh用一首詩來回應,因為這就是人ê本性。


保安車站。圖/擷自維基百科,公有領域 

〈等後一班火車〉/蘇晏德

Tī車路墘*火車頭(註)
一蕊紅色ê玫瑰花
Chha̍k thàng我ê目睭
根 予長閣厚ê靴管包–leh
枝 予短閣薄ê布am–leh
葉 予微微仔風吹thàng 三魂七魄
Chha̍k thàng我ê目睭
       
Tī保安火車頭
一蕊紅色ê玫瑰花
Kǹg thàng我ê鼻空
微微仔風 kā葉仔吹振動
微微仔風 短閣薄ê布強欲am bē-tiâu
微微仔風 花ê芳味吹thàng五臟六腑
Kǹg thàng過我ê鼻空

*註解:車路墘是保安ê舊地名

台灣字(白話字)版

Tē-it pha:

Góa phēng tī piah
Khòaⁿ thiⁿ-téng ê chhit-chhái ian-hóe
Póng póng póng
Hīⁿ-khang lāi ba̍k-chiu té
Kui-ê lâng kui-ê sim
Tòe leh chàn-thàn

Tē-jī pha:

Lí phēng tī piah
Iáⁿ-ba̍k ê chhēng-chhah
Kau-hûn ê gán-sîn
Siâⁿ-lāng kòe-lō͘ ê múi chi̍t-ê lâng
Hīⁿ-khang lāi ba̍k-chiu té
Kui-ê lâng kui-ê sim
Tòe leh siau-hûn

Tē-saⁿ pha:

Góa ê i hit-ê sim-sek chhù-bī
Siaⁿ-siaⁿ kù-kù siūⁿ beh chū-iû
Iân-tâu ê cha-po͘-lâng
Kám-siā lí~ian-hoe
Hit chi̍t-mê tī i mn̂g-kha-kháu ê siú-hō͘
Hō͘ góa khòaⁿ chheng i hong-liû hòng-tōng ê pún-sèng
Kám-siā lí~ian-hoe
Hō͘ góa chù-bo̍k  hō͘ góa kám-thàn
Hō͘ góa chò chi̍t-ê hēng-ūn-chiá

Thàu-kòe Liāu Hui-hông lāu-su, tī tiān-ōe tiong kah Chhî, Cheng Cheng se̍k-sāi, chin hoaⁿ-hí ū chit-ē ki-iân, lâi chham-ú Chhî Cheng Cheng ê chêng-si chhòng-chok, che sī góa thâu-chi̍t-pái iōng-sim chim-chiok him-sióng chêng-si. Chok-phín pah-pah-chéng, chi̍t-siú si beh ín-khí tho̍k-chiá chù-bo̍k, tû-liáu khí-chhiú-sè lēng-gōa tio̍h-sī tê-bo̍k ê soán-te̍k, 「ian-hóe ian-hoe」ke̍k-phín tiong ê「chêng-si chêng-si情詩情絲」hō͘ lâng chàn-thàn, iōng-sim khòaⁿ chit-siú si hō͘ lâng chhi-bê tian-kông.

Tī tē-it pha, khòaⁿ–khí-lâi pêng-hoân, kî-si̍t teh pho͘-pâi cheng-chhái ê āu-lō͘. 「Phēng tī piah khòaⁿ thiⁿ-téng ê chhit-chhái ian-hóe」, piáu-bīn khin-sang, kî-si̍t sim-chêng tîm-tāng, chhiong-móa tùi hiān-si̍t ê bô-nāi. Thàu-kòe ian-hóe ê siaⁿ-im kah kng-iáⁿ, boán-chiok lâng ê sim, pá-chiok lâng ê lêng, m̄-koh ian-hóe hó khòaⁿ sî-kan bô kú-tn̂g, che chiū-sī jîn-sè-koan ê kam sng khó͘ siap.

Tī tē-jī pha, chi̍t khai-sí iōng「Lí phēng tī piah」kah「tē-it pha ê góa… 」chò tùi-èng, 「iáⁿ-ba̍k ê chhēng-chhah, kau-hûn ê gán-sîn, siâⁿ-lāng…, siau-hûn… 」. Khòaⁿ-tio̍h chiah-ê jī-gán chin-chiàⁿ hiáⁿ-ba̍k, ū-kàu siâⁿ–lâng, cha̍p-chiok siáu-hûn. Kì-lio̍k ian-hoe sè-kài ê tiám-tiám tih-tih, sò͘ chīn lâm-lú chêng-kám ê chin-chin ké-ké, ian-hóe m̄-sī ian-hoe, ian-hoe m̄-sī ian-hóe, kā ian-hóe kah ian-hoe kap chò-hóe, chiâⁿ-chò chit-siú si ê tê-bo̍k, che-sī Tâi-gí ê súi, iā chng-thāⁿ si-chok tê-bo̍k tek-pia̍t ê só͘-chāi.

Tī tē-saⁿ pha, khòaⁿ-tio̍h lâng ê pún-sèng, m̄-koán sī cha-po͘-lâng a̍h-sī cha-bó͘-lâng, lóng hoān kāng-khoán ê chhò-gō͘. Lú-jîn sim-bo̍k-tiong ê lâm-jîn, sim-sek, chhù-bī, iân-tâu, in-ūi lí kah-ì tì-sú in hong-liû, hòng-tōng. Lâm-jîn sim-bo̍k-tiong ê lú-jîn, iū-sī siáⁿ-khoán? Chok-chiá iōng ian-hoe lâi tāi-piáu tē-saⁿ-chiá, si̍t-chāi chin tàu-tah. Ka-chài lú-chú-kak ē-tàng choán-ōaⁿ sim-su, kái-piàn ì-liām, sī hēng-ūn a̍h-sī put-hēng lóng tī it-liām chi-kan. Chòe-āu góa mā beh iōng chi̍t-siú si lâi hôe-èng, in-ūi che chiū-sī lâng ê pún-sèng.

Tán Āu-chi̍t-pang Hóe-chhia /So͘, Iàn Tek

Tī Chhia-loo-kîⁿ* hóe-chhia-thâu(chù-kái)
Chi̍t-lúi âng-sek ê mûi-kùi-hoe
Chha̍k thàng góa ê ba̍k-chiu
Kin hō͘ tn̂g koh kāu ê hia-kóng pau–leh
Ki hō͘ té koh po̍h ê pò͘ am–leh
Hio̍h hō͘ bî-bî-á hong chhoe thàng sam-hûn chhit-phek
Chha̍k thàng góa ê ba̍k-chiu
       
Tī Pó-an hóe-chhia-thâu
Chi̍t-lúi âng-sek ê mûi-kùi-hoe
Kǹg thàng góa ê phīⁿ-khang
Bî-bî-á hong kā hio̍h chhoe tín-tāng
Bî-bî-á hong té koh po̍h ê pò͘ kiông-beh am bē-tiâu
Bî-bî-á hong hoe ê phang-bī chhoe-thàng ngó͘-chōng lio̍k-hú
Kǹg thàng-kòe góa ê phīⁿ-khang

*Chù-kái:Chhia-lō͘-kîⁿ sī Pó-an ê kū tē-miâ

讀hōo你聽:

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.